Ubushakashatsi buherutse gukorwa bwateje impungenge ingaruka z’ubuzima bw’amazi yo kunywa ava mu macupa ya pulasitike, kandi abahanga bahangayikishijwe n’uko imiti yinjira mu mazi ishobora kugira ingaruka zitamenyekanye ku buzima bw’umuntu.Ubushakashatsi bushya bwakoze iperereza ku kibazo cy’amacupa yongeye gukoreshwa, bugaragaza imiti amagana barekura mu mazi n'impamvu kuyanyuza mu koza ibikoresho bishobora kuba igitekerezo kibi.
Ubushakashatsi bwakozwe n’abashakashatsi bo muri kaminuza ya Copenhagen, bwibanze ku bwoko bw’amacupa yoroshye akoreshwa muri siporo.Mu gihe ibi bikunze kugaragara ku isi hose, abanditsi bavuga ko hari icyuho kinini mu gusobanukirwa n’uko imiti iri muri plastiki yimukira mu mazi yo kunywa bafite, bityo bakora ubushakashatsi kugira ngo buzuze bimwe mu byuho.
Amacupa y’ibinyobwa mashya kandi akoreshwa cyane yujujwe n’amazi asanzwe hanyuma asigara yicara amasaha 24 mbere na nyuma yo kunyura mu cyuma cyoza ibikoresho. Bakoresheje sprometrike nini na chromatografiya y’amazi, abahanga mu bya siyansi basesenguye ibintu biri mu mazi mbere na nyuma yo koza imashini na nyuma yo kwoza amazi atanu.
Umwanditsi mukuru witwa Selina Tisler yagize ati: "Ibintu by'isabune hejuru ni byo byasohoye byinshi nyuma yo koza imashini." Imiti myinshi ivuye mu icupa ry’amazi ubwayo iracyahari nyuma yo gukaraba imashini no kwoza cyane. Ibintu by’uburozi twasanze byarakozwe nyuma y’uko icupa ry’amazi ryashyizwe mu cyombo, bikaba bishoboka ko gukaraba byangiza plastike, bikongerera umurego. "
Abahanga bavumbuye ibintu birenga 400 bitandukanye mu mazi biva mu bikoresho bya pulasitiki, hamwe n’ibintu birenga 3.500 biva mu isabune yoza ibikoresho. Byinshi muri byo ni ibintu bitazwi abashakashatsi bataramenya, ndetse n’ibishobora kumenyekana, byibuze 70 ku ijana by’uburozi bwabo ntiburamenyekana.
Umwanditsi w'ubushakashatsi Jan H. Christensen yagize ati: "Twatunguwe n'umubare munini w'imiti iboneka mu mazi nyuma y'amasaha 24 mu icupa." Ati: "Mu mazi harimo ibintu amagana - harimo ibintu bitigeze biboneka muri plastiki mbere, ndetse n'ibishobora kuba byangiza ubuzima. Nyuma yo koza ibikoresho, hari ibintu ibihumbi."
Ibintu abahanga bavumbuye mubigeragezo harimo amafoto ya fotinitiatori, molekile zizwiho kugira ingaruka zubumara ku binyabuzima bizima, zishobora kuba kanseri ndetse n’ihungabana rya endocrine.Basanze kandi koroshya ibintu bya pulasitike, antioxydants hamwe n’ibikoresho byo kurekura ibibyimba bikoreshwa mu gukora plastike, ndetse na diethyltoluidine (DEET), ikunze kugaragara cyane mu kurwanya imibu.
Abahanga bemeza ko bike mu bintu byagaragaye byongeweho nkana mu macupa mu gihe cyo gukora. Byinshi muri byo bishobora kuba byarakozwe mu gihe cyo gukoresha cyangwa kubyara umusaruro, aho ikintu kimwe gishobora kuba cyarahinduwe ikindi, nk'icyuma cya pulasitiki bakeka ko cyahinduka DEET igihe cyangiritse.
Tissler yagize ati: "Ariko nubwo ibintu bizwi abayikora bongeramo nkana, hasigaye gusa igice cy'uburozi." Noneho rero, nk'umuguzi, ntuzi niba hari undi uzagira ingaruka mbi ku buzima bwawe. "
Ubushakashatsi bwiyongereye ku bushakashatsi bugenda bwiyongera ku kuntu abantu bakoresha imiti myinshi binyuze mu mikoranire yabo n’ibicuruzwa bya pulasitiki, kandi bikagaragaza byinshi bitazwi mu murima.
Christensen yagize ati: "Duhangayikishijwe cyane n’imiti yica udukoko mu mazi yo kunywa." Ariko iyo dusutse amazi mu kintu kugira ngo tunywe, natwe ubwacu ntituzatinda kongera amazi mu bihumbi cyangwa ibihumbi mu mazi. Nubwo tutarashobora kuvuga niba ibintu biri mu icupa rishobora gukoreshwa bizagira ingaruka ku buzima bwacu, ariko mu gihe kiri imbere nzakoresha ikirahure cyangwa icupa ryiza ridafite umwanda. "
Igihe cyo kohereza: Werurwe-12-2022
Igishinwa






